fbpx
Een deken op tijdens het uitstappen? Denk goed na! - Paard&Ambitie
1097
post-template-default,single,single-post,postid-1097,single-format-standard,ajax_fade,page_not_loaded,,qode-title-hidden,qode_grid_1300,footer_responsive_adv,qode-theme-ver-16.7,qode-theme-bridge,wpb-js-composer js-comp-ver-5.5.4,vc_responsive

Een deken tijdens het uitstappen? Denk goed na!

Je hebt een fijne training of wedstrijd achter de rug. De zware inspanning is geleverd en je bent toegekomen aan het laatste deel van de training: het uitstappen van het paard. Vraagje aan jou. Wat is het doel van uitstappen?

Paard op adem laten komen, temperatuur laten zakken, paard droog stappen enz…

Tijdens ’t Ruitercafé deelde Carolien Munsters een interessant verhaal met ons. Een inzicht wat ik jou niet wil onthouden en je hopelijk na laat denken over de volgende keer dat je uit gaat stappen.

Eerst een aantal feitjes. Een paard is geen mens. Wij zijn makkelijk geneigd om te denken dat als wij het koud hebben, ons paard het ook wel koud zal hebben. Of als wij moe zijn, dan zal het paard ook wel moe zijn. Er zitten echter grote verschillen in de fysiologie van mens en paard. Zo kan het hart van een paard in rust 40 liter bloed rondpompen, dat van een mens 5 liter. Bij inspanning loopt dit bij een paard op naar 300 liter, oftewel 6 cementkuipen! Bij een mens wordt dit hoogstens 30 liter.

Kijk ook eens even naar de volgende tabel:

Paard in rust Top inspanning paard Mens in rust Top inspanning mens
Hartslag (bpm) 28 – 40 204 – 240 60 – 100 226 minus leeftijd
Ademhaling per minuut 8 tot 12 120 – 150 12 tot 15 35 – 42
Liter lucht door longer p/m 40 tot 60 > 1500 7 tot 10 110 – 130

Behoorlijke verschillen dus waarin het paard het in alle opzichten wint van de mens. Een mens kan echter veel beter omgaan met hoge temperaturen. Hier hebben paarden het erg moeilijk mee. Bij mens en paard is de normale temperatuur gelijk (rond de 37,5 graden) en deze moet bij beiden onder de 41 graden blijven om geen onherstelbare schade op te lopen. Komt de temperatuur hierboven, dan beginnen de eiwitten in het lichaam te stollen en dit is onomkeerbaar. (Denk aan het bakken van een ei) Spieren, pezen en heel veel andere lichaamsstoffen bestaan uit eiwitten.
–> Denk ook aan de temperatuur van de benen onder beenbeschermers!

Hou het eiwitverhaal even in je achterhoofd, want hier komt het belangrijkste verschil tussen mens en paard. Een paard is ongeveer 6x zwaarder dan een mens, maar het huidoppervlakte is maar 2,5 keer groter dan dat van ons. Bovendien heeft een paard veel meer spieren. Overtollige warmte raken we vooral kwijt via de huid. Paarden hebben het dus een stuk moeilijker met afkoelen.

Een voordeel daarentegen is dat een paard veel beter tegen de kou kan en zijn warmte veel langer vast kan houden dan mensen. Onze thermo neutrale zone ligt tussen de 20 en 25 graden, die van een paard tussen de -5 en 10 graden.

Als wij paarden gaan trainen met de menselijke fysiologie als basis, gaat het dus fout bij de cooling down. Leg bij het uitstappen geen deken op! Ja maar hij is geschoren… Nee ook dan even wachten met het opleggen van een deken. Een paard moet uit kunnen zweten en af kunnen koelen. En nee, hij krijgt het niet koud (natuurlijk moet je tocht ten alle tijde vermijden)

Ja maar als ik een fleece of wollen deken opleg, is ie naar een uurtje toch droog? Ja dat klopt, maar een paard blijft wel warm. Met als gevolg dat uren later je paard opnieuw kletsnat in de stal ziet staan. Hoe langer hij warm blijft, hoe langer het duurt voordat de spieren kunnen herstellen. En hoe stijver hij de volgende dag zal zijn.

Temperatuur regulatie bij het paard

Het is achterhaald dat je paarden na een inspanning lekker warm moet houden. Wat doen we graag? Het paard na de training afspuiten of wassen met warm water en daarna op laten drogen onder het solarium.

Fout! Door onderzoek is bewezen dat het beter is om de spieren zo goed mogelijk af te laten koelen om eiwitschade te beperken. Buiten uitdraven en uitstappen is dus een veel betere optie. En ja, dat kan wat langer duren dan die gebruikelijke 5 minuten uitstappen.

Hoe kom je erachter of dat een paard het nog warm heeft? Leg een hand op je paard. Is die nog warmer dan je hand, dan is ie nog aan het afkoelen en zul je dus nog langer moeten stappen of wachten met een deken.

Was dit nieuwe informatie voor jou of ben je hier al bewust mee bezig? Voor mij was het in ieder geval een behoorlijke eyeopener 😉 Want ook ik gooide makkelijk een dekentje op met het uitstappen.

De informatie uit dit artikel is afkomstig van Carolien Munsters (MSc, PhD). Ze is gepromoveerd in de sportfysiologie van het paard aan de faculteit Diergeneeskunde (Equine Sciences), Utrecht Universiteit. Momenteel werkt ze in haar eigen bedrijf Moxie Sport Analysis & Coaching. Verder is ze nog werkzaam als onderzoeker bij de faculteit Diergeneeskunde en als embedded scientist in de paardensport (NOC*NSF).  (Bron: www.moxisport.nl) 

10 Comments
  • Michelle de Rover
    Posted at 06:02h, 07 december Beantwoorden

    Voordat iedereen gelijk dekens gaat weggooien: niet doen als je aan spierbevangen paard hebt (gehad)… die heeft de uitrijdeken in de opwarmfase bij vorst mogelijk wel nodig – let op: warming-up dus, niet cooling down. Ik spreek helaas uit ervaring… voor zulke paarden kan voorafgaand aan de training even onder het solarium ook wel een uitkomst zijn, wederom: vooraf, niet erna. Afkoelen is belangrijk, je paard kennen ook… (spierbevangenheid kwam hier na een ongeval, niet door overvoeren, overtrainen of pssm, dan ligt het mogelijk anders).

  • Marloes
    Posted at 10:43h, 07 december Beantwoorden

    Mooi stukje tekst, nuttige informatie! Klein puntje van verandering, volgens mij moet het “geen onherstelbare schade” zijn ipv “herstelbare schade”. Bij de zin over de lichaamstemperatuur boven de 41 graden.

  • Brenda
    Posted at 11:06h, 07 december Beantwoorden

    Opmerking over 300 liter zijnde 6 badkuipen is nonsens. Eén badkuip zou dan 50 liter zijn? Dat is gelijk aan een fors formaat speciekuip, knappe badkuip als een volwassene daar in past!

  • andrea steinmetz
    Posted at 14:41h, 07 december Beantwoorden

    wat als je in binnen piste gewerkt hebt je paard zweet en en is gewoon nat niet geschoren gewoon werk dan moet je naar huis en buiten druilerig frisse wind te voet natuurlijk ong 15 min stappen is het dan niet toch beter een lichte fleece opteleggen type uotrij deken???

  • Friesje
    Posted at 08:38h, 08 december Beantwoorden

    Mijn paard heeft altijd warmer dan mijn hand.. Moeilijke indicatie dus.. Ben het niet volledig eens met het artikel.

  • Ynnit de Jong
    Posted at 18:25h, 08 december Beantwoorden

    Helemaal eens met de inhoud van dit artikel!
    De schade door een te hoge lichaamstemperatuur is veel groter dan door afkoeling.
    Stijve spieren ontstaan niet door afkoeling maar door onvoldoende afvoer van o.a. melkzuur uit de spieren.
    Om spierstijfheid te beperken is een goede cooling down erg belangrijk.
    Scheren omdat een paard dan sneller “droog” is na het rijden en je dus korter hoeft uit te stappen , is geen goed argument.
    Aan een geschoren paard kun je veel moeilijker zien wanneer de lichaamstemperatuur weer normaal is . Zweten is een goede manier van afkoelen en stopt als de lichaamstemperatuur normaal is.
    Eigenlijk zou een lezing van Carolien Munsters voor iedere serieus trainende ruiter verplichte kost moeten zijn , ze weet precies waar ze over praat en kan het goed verwoorden.

  • Petra
    Posted at 01:25h, 12 december Beantwoorden

    Ik heb 2 Arabieren. Ze hebben allebei hun eigen deken gewoon om. Dus niet geschoren, maar gewoon hun natuurlijke wintervacht. De wintertraining pas ik gewoon iets aan, meer gymnastseren in stap, langer uitstappen, na het afzadelen. Daardoor kan ook die warmte weg.. vermenselijken van dieren is altijd slecht, voor elk dier.

  • MB
    Posted at 14:55h, 15 december Beantwoorden

    Eigenlijk heel logisch. Wel een deken op als je je paard wil opwarmen, geen deken op als je je paard wil laten afkoelen.

  • Deken op tijdens cooling down? Nee! - capmagazine
    Posted at 15:45h, 18 december Beantwoorden

    […] Na inspanning waarbij je paard heeft gezweet, moet hij zijn warmte kwijt. Een deken tijdens de cooling down is dan ook uit den boze, aldus Paard & Ambitie. […]

  • Virginie van Voorst
    Posted at 06:55h, 23 december Beantwoorden

    Al een 6 jaar geleden heb ik een lezing van Caroline gehoord en daar stond ik met mijn dekens.
    Dat eiwit stolt bij hogere temperatuur weten we allemaal, dus idd “Onherstelbare schade”!

    Maar nu nog ingesleten gewoontes, reclames en adviezen uit je jeugd (toen er nog niets wetenschappelijk onderzocht was) trotseren is hëél erg moeilijk. En als je ook nog af en toe een jachtje rijdt in de winter met wintervacht en alle andere paarden er prachtig uitzien en jij met een voddenbaal aan komt zetten omdat hij met zijn natte vacht (opwinding) niet meer te poetsen is, moet je wel zo’n goed onderbouwde lezing gevolgd hebben om je ingesleten patroon te veranderen. .En ik ben er heel erg blij mee.
    Niet met 2 schimmels, die zien er niet uit! Maar ze staan dag en nacht buiten (met schuilstal) zonder deken, zomer en winter en zijn kern gezond. De 26 jarige NRPSer die al mijn strubbelingen met dekens heeft moeten meemaken (nu heb ik medelijden met hem als ik terug denk aan de keren dat ik hem stevig inpakte) en mijn woestijnarabier die uit Oman kwam waar het boven de 40 graden was en die na 2 weken haar begon te krijgen en toen niet en nu nog niet zelden een deken op krijgt.

Post A Comment